Sprzedaż Papierów Wartościowych: Kompletny Przewodnik

Pojęcie papierów wartościowych jest fundamentalne dla zrozumienia współczesnych rynków finansowych. Ale co tak naprawdę kryje się pod tym terminem? Mówiąc najprościej, papiery wartościowe to zbywalne instrumenty finansowe, które reprezentują pewną wartość pieniężną i mogą być przedmiotem obrotu na rynkach publicznych i prywatnych. Służą one przede wszystkim do pozyskiwania kapitału przez przedsiębiorstwa, rządy i inne podmioty.

Czym są Papiery Wartościowe?

Termin "papiery wartościowe" obejmuje szeroką gamę instrumentów inwestycyjnych, takich jak akcje, obligacje, kontrakty inwestycyjne, weksle i instrumenty pochodne. Papier wartościowy może reprezentować na przykład udział własnościowy w korporacji (akcje), relację wierzyciela z jednostką rządową lub korporacją (obligacje), lub prawa własnościowe (opcje).

Kluczowe aspekty papierów wartościowych:

• Zbywalność: Papiery wartościowe są zbywalne, co oznacza, że mogą być kupowane i sprzedawane na rynku wtórnym. Ta cecha zapewnia płynność i ułatwia inwestorom zarządzanie swoimi inwestycjami.
• Fungibilność: Są zamienne, co oznacza, że jeden papier wartościowy tego samego rodzaju i emitenta jest zasadniczo identyczny z innym.
• Pozyskiwanie Kapitału: Głównym celem emisji papierów wartościowych jest pozyskanie kapitału. Firmy i rządy wykorzystują je do finansowania swojej działalności i projektów.

Rodzaje Papierów Wartościowych

Papiery wartościowe można zasadniczo podzielić na trzy główne kategorie:

Akcyjne Papiery Wartościowe (Equity Securities)

Akcyjne papiery wartościowe reprezentują prawa własnościowe w danym podmiocie (spółce, partnerstwie, funduszu). Przyjmują formę akcji, zarówno zwykłych, jak i uprzywilejowanych.

Posiadacze akcji zazwyczaj nie mają prawa do regularnych wypłat (chociaż często wypłacane są dywidendy), ale mogą czerpać zyski z zysków kapitałowych, gdy sprzedają akcje po wyższej cenie. Akcje dają również prawo głosu na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy, co pozwala na pewien wpływ na zarządzanie spółką. W przypadku bankructwa, akcjonariusze mają prawo do pozostałej części majątku spółki dopiero po spłacie wszystkich zobowiązań wobec wierzycieli.

Dłużne Papiery Wartościowe (Debt Securities)

Dłużne papiery wartościowe reprezentują pożyczone pieniądze, które muszą zostać spłacone wraz z odsetkami w określonym terminie. Określają one warunki pożyczki, takie jak kwota, oprocentowanie i termin zapadalności.

Do dłużnych papierów wartościowych zaliczamy obligacje rządowe i korporacyjne, certyfikaty depozytowe (CD) oraz papiery wartościowe zabezpieczone aktywami (takie jak CDO i CMO). Zwykle uprawniają one posiadacza do regularnych wypłat odsetek oraz zwrotu kapitału (niezależnie od wyników emitenta). Nie dają one jednak praw głosu. Są emitowane na określony czas, po którym mogą zostać wykupione przez emitenta. Mogą być zabezpieczone (np. hipoteką) lub niezabezpieczone.

Hybrydowe Papiery Wartościowe (Hybrid Securities)

Hybrydowe papiery wartościowe, jak sama nazwa wskazuje, łączą cechy papierów dłużnych i akcyjnych.

Przykłady to warranty subskrypcyjne (opcje emitowane przez spółkę, dające akcjonariuszom prawo do zakupu akcji w określonym czasie i po określonej cenie), obligacje zamienne (obligacje, które można zamienić na akcje zwykłe emitującej spółki) oraz akcje uprzywilejowane (akcje spółki, których wypłaty odsetek, dywidend lub zwrotu kapitału mogą mieć pierwszeństwo przed akcjami zwykłymi). Akcje uprzywilejowane, choć technicznie klasyfikowane jako akcyjne, często traktowane są jak dłużne, ponieważ oferują stałą stopę dywidendy i są popularne wśród inwestorów poszukujących dochodu.

Pochodne Papiery Wartościowe (Derivative Securities)

Instrumenty pochodne (derywaty) to kontrakty finansowe, których cena zależy od wartości aktywa bazowego, takiego jak akcje, obligacje lub surowce. Do najpopularniejszych derywatów należą opcje kupna (call), które zyskują na wartości, gdy aktywo bazowe drożeje, oraz opcje sprzedaży (put), które zyskują na wartości, gdy aktywo bazowe tanieje.

Papiery Wartościowe Zabezpieczone Aktywami (Asset-Backed Securities)

Papiery wartościowe zabezpieczone aktywami reprezentują część dużego koszyka podobnych aktywów, takich jak kredyty, leasingi, zadłużenie kart kredytowych, hipoteki lub inne aktywa generujące dochód. Przepływy pieniężne z tych aktywów są gromadzone i dystrybuowane wśród inwestorów.

Jak Handluje się Papierami Wartościowymi?

Publicznie notowane papiery wartościowe są notowane na giełdach papierów wartościowych, gdzie emitenci mogą ubiegać się o dopuszczenie do obrotu i przyciągać inwestorów, zapewniając płynny i regulowany rynek. W ostatnich latach coraz popularniejsze stają się nieformalne elektroniczne systemy obrotu, a papiery wartościowe są często przedmiotem obrotu pozagiełdowego (OTC), czyli bezpośrednio między inwestorami, online lub telefonicznie.

Pierwsza oferta publiczna (IPO) to pierwsza znacząca sprzedaż akcji spółki społeczeństwu. Po IPO, nowo emitowane akcje, nadal sprzedawane na rynku pierwotnym, określa się jako oferta wtórna.

Alternatywnie, papiery wartościowe mogą być oferowane prywatnie ograniczonej i wykwalifikowanej grupie inwestorów w ramach prywatnej emisji - co jest istotnym rozróżnieniem zarówno z punktu widzenia prawa spółek, jak i regulacji papierów wartościowych. Czasami spółki sprzedają akcje w ramach kombinacji oferty publicznej i prywatnej.

Na rynku wtórnym, zwanym również rynkiem obrotu, papiery wartościowe są po prostu przenoszone jako aktywa od jednego inwestora do drugiego: akcjonariusze mogą sprzedawać swoje papiery wartościowe innym inwestorom za gotówkę i/lub zysk kapitałowy. Rynek wtórny uzupełnia rynek pierwotny. Rynek wtórny jest mniej płynny dla papierów wartościowych z emisji prywatnych, ponieważ nie są one publicznie zbywalne i mogą być przenoszone tylko między wykwalifikowanymi inwestorami.

Inwestowanie w Papiery Wartościowe

Podmiot, który tworzy papiery wartościowe na sprzedaż, nazywany jest emitentem, a ci, którzy je kupują, to oczywiście inwestorzy. Zasadniczo, papiery wartościowe reprezentują inwestycję i sposób, w jaki gminy, spółki i inne przedsiębiorstwa komercyjne mogą pozyskiwać nowy kapitał. Spółki mogą wygenerować znaczne kwoty pieniędzy, gdy wchodzą na giełdę, sprzedając akcje w ramach pierwszej oferty publicznej (IPO).

Rządy miast, stanów lub powiatów mogą pozyskiwać fundusze na konkretny projekt poprzez emisję obligacji komunalnych. W zależności od popytu rynkowego lub struktury cenowej danej instytucji, pozyskiwanie kapitału poprzez papiery wartościowe może być preferowaną alternatywą dla finansowania poprzez kredyt bankowy.

Z drugiej strony, kupowanie papierów wartościowych za pożyczone pieniądze, znane jako kupowanie na marżę, jest popularną techniką inwestycyjną. Zasadniczo, spółka może przekazać prawa majątkowe, w formie gotówki lub innych papierów wartościowych, na początku lub w przypadku niewykonania zobowiązania, aby spłacić swoje zadłużenie lub inne zobowiązanie wobec innego podmiotu. Te ustalenia dotyczące zabezpieczeń stają się coraz popularniejsze, zwłaszcza wśród inwestorów instytucjonalnych.

Regulacja Papierów Wartościowych

W Stanach Zjednoczonych, Komisja Papierów Wartościowych i Giełd (SEC) reguluje publiczną ofertę i sprzedaż papierów wartościowych. Publiczne oferty, sprzedaż i obrót amerykańskimi papierami wartościowymi muszą być zarejestrowane i zgłoszone w stanowych departamentach papierów wartościowych SEC. Organizacje samoregulacyjne (SRO) w branży maklerskiej również często przejmują funkcje regulacyjne. Przykładami SRO są National Association of Securities Dealers (NASD) i Financial Industry Regulatory Authority (FINRA).

Papiery Wartościowe Rezydualne (Residual Securities)

Papiery wartościowe rezydualne to rodzaj papierów wartościowych zamiennych - to znaczy, że mogą być zamienione na inną formę, zazwyczaj na akcje zwykłe. Na przykład, obligacja zamienna jest papierem wartościowym rezydualnym, ponieważ pozwala obligatariuszowi zamienić papier wartościowy na akcje zwykłe. Akcje uprzywilejowane również mogą mieć cechę zamienności. Korporacje mogą oferować papiery wartościowe rezydualne, aby przyciągnąć kapitał inwestycyjny, gdy konkurencja o fundusze jest intensywna.

Gdy papier wartościowy rezydualny jest zamieniany lub wykonywany, zwiększa liczbę aktualnych akcji zwykłych w obiegu. Może to rozcieńczyć całkowitą pulę akcji i ich cenę. Rozwodnienie wpływa również na wskaźniki analizy finansowej, takie jak zysk na akcję, ponieważ zyski spółki muszą być podzielone przez większą liczbę akcji.

W przeciwieństwie do tego, jeśli spółka notowana na giełdzie podejmuje kroki w celu zmniejszenia całkowitej liczby akcji w obiegu, mówi się, że dokonała ich konsolidacji. Efektem netto tego działania jest wzrost wartości każdej akcji. Jest to często robione w celu przyciągnięcia większej liczby lub większych inwestorów, takich jak fundusze inwestycyjne.

Inne Rodzaje Papierów Wartościowych

Istnieje wiele innych rodzajów papierów wartościowych, klasyfikowanych na podstawie różnych kryteriów:

Certyfikowane Papiery Wartościowe (Certificated Securities)

Certyfikowane papiery wartościowe to papiery reprezentowane w formie fizycznej, papierowej. Papiery wartościowe mogą być również przechowywane w systemie rejestracji bezpośredniej, który rejestruje akcje w formie zapisu księgowego. Innymi słowy, agent transferowy prowadzi rejestr akcji w imieniu spółki, bez potrzeby posiadania fizycznych certyfikatów.

Nowoczesna technologia i polityka w większości przypadków wyeliminowały potrzebę posiadania certyfikatów i prowadzenia przez emitenta pełnego rejestru papierów wartościowych. Opracowano system, w którym emitenci mogą deponować pojedynczy globalny certyfikat reprezentujący wszystkie akcje w obiegu w uniwersalnym depozycie znanym jako Depository Trust Company (DTC). Wszystkie papiery wartościowe będące przedmiotem obrotu za pośrednictwem DTC są przechowywane w formie elektronicznej. Należy zauważyć, że certyfikowane i niecertyfikowane papiery wartościowe nie różnią się pod względem praw lub przywilejów akcjonariusza lub emitenta.

Papiery Wartościowe na Okaziciela (Bearer Securities)

Papiery wartościowe na okaziciela to papiery zbywalne, które uprawniają akcjonariusza do praw wynikających z papieru wartościowego. Są przenoszone od inwestora do inwestora, w niektórych przypadkach poprzez indos i dostarczenie. Pod względem charakteru własnościowego, przedelektroniczne papiery wartościowe na okaziciela były zawsze podzielne, co oznacza, że każdy papier wartościowy stanowił odrębne aktywo, prawnie odrębne od innych w tej samej emisji. W zależności od praktyki rynkowej, podzielne aktywa papierów wartościowych mogą być zamienne (fungible) lub (rzadziej) niezamienne (non-fungible), co oznacza, że przy pożyczaniu, pożyczkobiorca może zwrócić aktywa równoważne albo pierwotnemu aktywu, albo konkretnemu identycznemu aktywu na koniec okresu pożyczki. W niektórych przypadkach papiery wartościowe na okaziciela mogą być wykorzystywane do ułatwiania uchylania się od płacenia podatków, a zatem mogą być czasami postrzegane negatywnie przez emitentów, akcjonariuszy i organy regulacyjne fiskalne. W Stanach Zjednoczonych są rzadkością.

Papiery Wartościowe Rejestrowane (Registered Securities)

Papiery wartościowe rejestrowane noszą nazwę posiadacza i inne niezbędne dane przechowywane w rejestrze przez emitenta. Przeniesienia zarejestrowanych papierów wartościowych następują poprzez zmiany w rejestrze. Zarejestrowane dłużne papiery wartościowe są zawsze niepodzielne, co oznacza, że cała emisja stanowi jedno aktywo, a każdy papier wartościowy jest częścią całości. Nierozdzielne papiery wartościowe są z natury zamienne. Akcje z rynku wtórnego są również zawsze niepodzielne.

Papiery Wartościowe Z Ograniczeniami Zbywalności (Letter Securities)

Papiery wartościowe z ograniczeniami zbywalności nie są rejestrowane w SEC i nie mogą być sprzedawane publicznie na rynku. Papier wartościowy z ograniczeniami zbywalności - znany również jako papier wartościowy z ograniczeniami, akcja z ograniczeniami lub obligacja z ograniczeniami - jest sprzedawany bezpośrednio przez emitenta inwestorowi. Termin ten wywodzi się z wymogu SEC dotyczącego "listu inwestycyjnego" od nabywcy, stwierdzającego, że zakup jest dokonywany w celach inwestycyjnych i nie jest przeznaczony do odsprzedaży. Przy zmianie właściciela, papiery te często wymagają formularza SEC Form 4.

Papiery Wartościowe Gabinetowe (Cabinet Securities)

Papiery wartościowe gabinetowe są notowane na dużej giełdzie finansowej, takiej jak NYSE, ale nie są aktywnie przedmiotem obrotu. Przechowywane przez nieaktywnych inwestorów, częściej są obligacjami niż akcjami. "Gabinet" odnosi się do fizycznego miejsca, w którym historycznie przechowywano zlecenia obligacji poza parkietem. Gabinety zazwyczaj przechowywały zlecenia z limitem, a zlecenia były przechowywane do czasu ich wygaśnięcia lub realizacji.

Przykłady Emisji Papierów Wartościowych

Rozważmy przypadek XYZ, odnoszącego sukcesy startupu zainteresowanego pozyskaniem kapitału na przyspieszenie kolejnego etapu rozwoju. Do tej pory własność startupu była podzielona między jego dwóch założycieli. Ma on kilka opcji dostępu do kapitału. Może skorzystać z rynków publicznych, przeprowadzając IPO, lub może pozyskać pieniądze, oferując swoje akcje inwestorom w ramach emisji prywatnej.

Pierwsza metoda pozwala spółce wygenerować więcej kapitału, ale wiąże się z wysokimi opłatami i wymogami dotyczącymi ujawniania informacji. W drugiej metodzie akcje są przedmiotem obrotu na rynkach wtórnych i nie podlegają publicznej kontroli. Oba przypadki obejmują jednak dystrybucję akcji, która rozwadnia udziały założycieli i przyznaje prawa własności inwestorom. Jest to przykład akcyjnego papieru wartościowego.

Następnie, rozważmy rząd zainteresowany pozyskaniem pieniędzy na ożywienie swojej gospodarki. Wykorzystuje obligacje (dłużne papiery wartościowe) do pozyskania tej kwoty, obiecując regularne płatności posiadaczom kuponu.

Wreszcie, spójrzmy na przypadek startupu ABC. Pozyskuje on pieniądze od prywatnych inwestorów, w tym rodziny i przyjaciół. Założyciele startupu oferują swoim inwestorom obligację zamienną, która zamienia się na akcje startupu w późniejszym terminie. Większość takich zdarzeń to zdarzenia finansowania. Obligacja jest zasadniczo dłużnym papierem wartościowym, ponieważ jest to pożyczka udzielona przez inwestorów założycielom startupu. Na późniejszym etapie obligacja zamienia się w kapitał własny w postaci z góry określonej liczby akcji, które dają inwestorom udział w spółce. Jest to przykład hybrydowego papieru wartościowego.

Najczęściej Zadawane Pytania (FAQ)

Jaka jest różnica między akcjami a papierami wartościowymi?

Akcje, czyli udziały kapitałowe, są jednym z rodzajów papierów wartościowych. Każda akcja reprezentuje ułamkową własność spółki publicznej, która może obejmować prawo do głosowania na dyrektorów spółki lub do otrzymywania niewielkiej części zysków. Istnieje wiele innych rodzajów papierów wartościowych, takich jak obligacje, instrumenty pochodne i papiery wartościowe zabezpieczone aktywami.

Czym są zbywalne papiery wartościowe?

Zbywalny papier wartościowy to każdy rodzaj akcji, obligacji lub innego papieru wartościowego, który można łatwo kupić lub sprzedać na giełdzie publicznej. Na przykład, akcje spółek publicznych mogą być przedmiotem obrotu na giełdzie, a obligacje skarbowe mogą być kupowane i sprzedawane na rynku obligacji. W przeciwieństwie do tego, niezbywalny papier wartościowy to taki, który nie może być legalnie sprzedawany społeczeństwu. Na przykład, akcje spółek niepublicznych mogą być kupowane lub sprzedawane tylko w bardzo ograniczonych okolicznościach.

Czym są skarbowe papiery wartościowe?

Skarbowe papiery wartościowe to dłużne papiery wartościowe emitowane przez Departament Skarbu USA w celu pozyskania pieniędzy dla rządu. Ponieważ są one zabezpieczone przez rząd, obligacje te są uważane za papiery o bardzo niskim ryzyku i bardzo pożądane dla inwestorów unikających ryzyka.

Podsumowanie

Papiery wartościowe stanowią najpowszechniejsze kontrakty inwestycyjne. Oszczędzając na emeryturę, większość ludzi decyduje się na ulokowanie części swoich oszczędności w akcyjnych lub dłużnych papierach wartościowych. Rynki papierów wartościowych są również ważne dla całego rynku, ponieważ umożliwiają spółkom pozyskiwanie kapitału od społeczeństwa. Zrozumienie, czym są papiery wartościowe, ich rodzaje i zasady obrotu jest kluczowe dla każdego, kto chce aktywnie uczestniczyć w świecie finansów i inwestycji.

Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Sprzedaż Papierów Wartościowych: Kompletny Przewodnik, możesz odwiedzić kategorię Inwestycje.