Jak księgować refundację z NFZ? Praktyczny przewodnik

11/10/2023

★★★★★Rating: 3.93 (2260 votes)

Prowadzenie apteki wiąże się z szeregiem specyficznych operacji księgowych, a jedną z nich jest księgowanie refundacji z Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ). Sprzedaż leków refundowanych to powszechna praktyka, jednak jej prawidłowe ujęcie w księgach rachunkowych może budzić wątpliwości. Ten artykuł kompleksowo wyjaśni, jak prawidłowo księgować refundację z NFZ, uwzględniając aspekty bilansowe, podatkowe oraz VAT.

Jak działa refundacja NFZ?
Na czym polega zakup z refundacją przez NFZ Zakup z refundacją przez NFZ polega tym, że NFZ dopłaca do zakupu środków pomocniczych lub sprzętu ortopedycznego na podstawie zlecenia zaopatrzenia. W zależności od rodzaju zaopatrzenia, zleceni (wniosek) może wypisać lekarz rodzinny lub lekarz konkretnej specjalizacji.
Spis treści

Przychód bilansowy a przychód podatkowy z refundacji NFZ

Kluczową kwestią w księgowaniu refundacji jest rozróżnienie momentu powstania przychodu dla celów bilansowych i podatkowych. Zgodnie z zasadą memoriału, obowiązującą w rachunkowości, przychód bilansowy powstaje w miesiącu sprzedaży leku, niezależnie od daty otrzymania refundacji. Oznacza to, że kwotę refundacji należy ująć jako przychód w tym samym okresie, w którym dokonano sprzedaży leku.

Z kolei dla celów podatku dochodowego, przychód z tytułu refundacji powstaje dopiero w momencie otrzymania środków z NFZ. Ta różnica w terminie powstania przychodu bilansowego i podatkowego wymaga odpowiedniego podejścia w ewidencji księgowej, aby zapewnić zgodność z przepisami rachunkowymi i podatkowymi.

Jak zaksięgować refundację z NFZ?
Kwotę należnej refundacji ujmuje się w księgach rachunkowych na koncie przeznaczonym do ewidencji przychodów ze sprzedaży. Dla celów bilansowych przychód ten ujmuje się w tym miesiącu, którego refundacja dotyczy. Z kolei dla celów podatku dochodowego przychód z tego tytułu powstaje w miesiącu jej otrzymania.3 sie 2015

VAT a refundacja z NFZ

Refundacja z NFZ podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Obowiązek podatkowy w VAT powstaje w dwóch momentach:

  • W momencie wydania leku - od kwoty zapłaconej przez pacjenta.
  • W momencie otrzymania refundacji z NFZ - od kwoty refundacji.

Otrzymana refundacja jest kwotą brutto, zawierającą VAT należny. Podatek VAT należy obliczyć metodą „w stu”. Prawidłowe rozliczenie VAT od refundacji jest kluczowe dla uniknięcia nieprawidłowości w rozliczeniach z urzędem skarbowym.

Konta księgowe i ewidencja refundacji NFZ

Dla prawidłowej ewidencji refundacji z NFZ, zaleca się stosowanie odpowiednich kont księgowych. W szczególności, warto wyodrębnić:

  • Konto 73-0 „Sprzedaż towarów” - do ewidencji przychodów ze sprzedaży leków. W analityce można rozdzielić na:
    • Konto 73-0-1 „Sprzedaż towarów (Przychód podlegający opodatkowaniu)” - dla kwot zapłaconych przez klientów.
    • Konto 73-0-2 „Sprzedaż towarów (Przychód niepodlegający opodatkowaniu)” - dla kwot refundacji (początkowo ujętych jako przychód bilansowy, nie podatkowy).
  • Konto 22-1 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego” - do ewidencji VAT należnego. W analityce można rozdzielić na:
    • Konto 22-1-1 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego do rozliczenia w bieżącym miesiącu (kwartale)” - dla VAT od sprzedaży opłaconej przez klientów i refundacji już otrzymanych.
    • Konto 22-1-2 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego do rozliczenia w następnym miesiącu (kwartale)” - dla VAT od refundacji oczekujących na wpływ.
  • Konto 24 „Pozostałe rozrachunki” - do ewidencji należności z tytułu refundacji od NFZ.
  • Konto 13-0 „Rachunek bieżący” - do ewidencji wpływu refundacji na rachunek bankowy.

Zapisy księgowe krok po kroku

Poniżej przedstawiono przykładowe zapisy księgowe dla sprzedaży leków refundowanych:

Sprzedaż leków (na podstawie raportu fiskalnego):

Opis operacjiKonto WnKonto Ma
a) Kwota należności opłaconych przez klientów gotówką10 „Kasa”
b) Kwota należnej refundacji z NFZ24 „Pozostałe rozrachunki”
c) VAT należny od sprzedaży w części opłaconej przez klientów22-1-1 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego do rozliczenia w bieżącym miesiącu (kwartale)”
d) VAT należny od sprzedaży w części refundowanej22-1-2 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego do rozliczenia w następnym miesiącu (kwartale)”
e) Przychód ze sprzedaży leków w części opłaconej przez klientów73-0-1 „Sprzedaż towarów (Przychód podlegający opodatkowaniu)”
f) Przychód ze sprzedaży leków w części refundowanej73-0-2 „Sprzedaż towarów (Przychód niepodlegający opodatkowaniu)”

Wartość sprzedanych leków (refundowanych i nierefundowanych):

Opis operacjiKonto WnKonto Ma
Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia)73-1 „Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia)”33 „Towary”

Wpływ kwoty refundacji na rachunek bankowy:

Opis operacjiKonto WnKonto Ma
Wpływ refundacji na rachunek bankowy13-0 „Rachunek bieżący”24 „Pozostałe rozrachunki”

Przeksięgowanie VAT należnego (w miesiącu otrzymania refundacji):

Opis operacjiKonto WnKonto Ma
Przeksięgowanie VAT należnego z tytułu refundacji22-1-2 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego do rozliczenia w następnym miesiącu (kwartale)”22-1-1 „Rozrachunki z tytułu VAT należnego do rozliczenia w bieżącym miesiącu (kwartale)”

Przeksięgowanie wartości netto refundacji stanowiącej przychód podatkowy (w miesiącu otrzymania refundacji):

Opis operacjiKonto WnKonto Ma
Przeksięgowanie wartości netto refundacji jako przychodu podatkowego73-0-2 „Sprzedaż towarów (Przychód niepodlegający opodatkowaniu)”73-0-1 „Sprzedaż towarów (Przychód podlegający opodatkowaniu)”

Zapis techniczny (w celu zachowania czystości obrotów na koncie wynikowym 73-0-2):

Opis operacjiKonto WnKonto Ma
Zapis techniczny (kwota refundacji netto ze znakiem minus)73-0-2 „Sprzedaż towarów (Przychód niepodlegający opodatkowaniu)”73-0-2 „Sprzedaż towarów (Przychód niepodlegający opodatkowaniu)”

Przykład liczbowy księgowania refundacji NFZ

Załóżmy, że w czerwcu 2024 roku apteka dokonała sprzedaży leków refundowanych na kwotę brutto 5400 zł (w tym VAT 8% - 400 zł). Refundacja wpłynęła na rachunek bankowy w lipcu 2024 roku.

Jak zaksięgować refundację?
Jak rozliczyć taką refundację w księgach rachunkowych i rozliczyć podatkowo? Refundacja dotycząca zakupu środka trwałego powinna być rozliczana w księgach rachunkowych w czasie poprzez konto 840 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów". Uzyskany z tego tytułu przychód jest wolny od podatku dochodowego.

Księgowania w czerwcu 2024 r.:

Opis operacjiKwotaKonto WnKonto Ma
Raport fiskalny - zarachowanie przychodów ze sprzedaży refundowanej5400 zł24
VAT należny od sprzedaży w części refundowanej (400 zł)400 zł22-1-2
Przychód netto ze sprzedaży w części refundowanej (5000 zł)5000 zł73-0-2

Księgowania w lipcu 2024 r.:

Opis operacjiKwotaKonto WnKonto Ma
WB - wpływ refundacji na rachunek bankowy5400 zł13-024
PK - przeksięgowanie VAT należnego400 zł22-1-222-1-1
PK - przeksięgowanie wartości netto refundacji stanowiącej przychód podatkowy5000 zł73-0-273-0-1
PK - zapis techniczny (-)5000 zł73-0-273-0-2

Ewidencja w kasie fiskalnej sprzedaży refundowanej

W przypadku sprzedaży leków refundowanych, w kasie fiskalnej należy zaewidencjonować całą wartość sprzedaży, tj. zarówno kwotę zapłaconą przez klienta, jak i kwotę refundacji z NFZ. Jednakże, w momencie sprzedaży na kasie fiskalnej rejestruje się tylko należność otrzymaną od klienta. Refundacja otrzymywana od NFZ nie jest ewidencjonowana w kasie fiskalnej, ponieważ jest to transakcja B2B (Business-to-Business).

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Czy refundacja z NFZ jest opodatkowana VAT?

Tak, refundacja z NFZ podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Czy refundacja NFZ podlega opodatkowaniu VAT?
Tak, refundacja podlega opodatkowaniu VAT. W kasie rejestrującej powinniście Państwo zaewidencjonować jedynie należność otrzymaną od klienta. W przedstawionej przez Państwa sytuacji zastosowanie znajdzie art. 29 ust 1 ustawy o podatku od towarów i usług, który stanowi, iż podstawą opodatkowania VAT jest obrót.

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy VAT od refundacji?

Obowiązek podatkowy VAT od refundacji powstaje w momencie otrzymania środków z NFZ na rachunek bankowy apteki.

W którym miesiącu należy ująć przychód bilansowy z refundacji?

Przychód bilansowy z refundacji należy ująć w miesiącu sprzedaży leku, którego refundacja dotyczy.

Jak zaksięgować refundację z NFZ?
Kwotę należnej refundacji ujmuje się w księgach rachunkowych na koncie przeznaczonym do ewidencji przychodów ze sprzedaży. Dla celów bilansowych przychód ten ujmuje się w tym miesiącu, którego refundacja dotyczy. Z kolei dla celów podatku dochodowego przychód z tego tytułu powstaje w miesiącu jej otrzymania.3 sie 2015

Jak ewidencjonować sprzedaż refundowaną w kasie fiskalnej?

W kasie fiskalnej ewidencjonuje się jedynie kwotę faktycznie otrzymaną od klienta w momencie sprzedaży leku refundowanego. Refundacja z NFZ nie jest rejestrowana w kasie.

Podsumowanie

Prawidłowe księgowanie refundacji z NFZ wymaga uwzględnienia różnic między przepisami bilansowymi i podatkowymi oraz zasadami rozliczania VAT. Stosowanie wyodrębnionych kont księgowych i zrozumienie momentu powstania przychodu i obowiązku podatkowego VAT jest kluczowe dla zachowania prawidłowości ewidencji księgowej i uniknięcia potencjalnych problemów z kontrolą skarbową. Mamy nadzieję, że ten artykuł dostarczył wyczerpujących informacji i ułatwi Państwu księgowanie refundacji NFZ w praktyce.

Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Jak księgować refundację z NFZ? Praktyczny przewodnik, możesz odwiedzić kategorię Księgowość.

Go up