Kto może przeprowadzić Audyt wewnętrzny?

Kryteria Badania Sprawozdań Finansowych w Polsce w 2024 r.

24/05/2024

Rating: 4.41 (8232 votes)

Badanie sprawozdań finansowych jest kluczowym elementem zapewnienia wiarygodności i przejrzystości informacji finansowej prezentowanej przez przedsiębiorstwa. W Polsce, ustawa o rachunkowości precyzyjnie określa, które jednostki są zobowiązane do poddania swoich rocznych sprawozdań finansowych obowiązkowemu badaniu przez biegłego rewidenta. Znajomość tych kryteriów jest niezbędna dla każdej firmy, aby uniknąć potencjalnych konsekwencji prawnych i finansowych. Artykuł ten szczegółowo omawia kryteria badania sprawozdań finansowych obowiązujące w 2024 roku, bazując na aktualnych przepisach ustawy o rachunkowości.

Co to jest badanie pełne?
Badanie pełne, lub całościowe, to w naukach społecznych pomiar interesujących badacza parametrów w całej populacji w odróżnieniu od częściowego badania fragmentarycznego. Badanie pełne przeprowadzane jest zazwyczaj na małych grupach, bądź z innych przyczyn.
Spis treści

Kto podlega obowiązkowemu badaniu sprawozdań finansowych w 2024 roku?

Zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy o rachunkowości, obowiązkowemu badaniu za rok 2024 podlegają roczne skonsolidowane sprawozdania finansowe grup kapitałowych oraz roczne sprawozdania finansowe jednostek kontynuujących działalność, które należą do określonych kategorii. Wyróżniamy dwie główne grupy jednostek:

  1. Jednostki, które zawsze podlegają badaniu, niezależnie od wielkości.
  2. Pozostałe jednostki, które podlegają badaniu, jeśli spełniają określone kryteria wielkościowe.

Jednostki zawsze podlegające badaniu

Do tej kategorii zaliczamy:

  • Banki krajowe, oddziały instytucji kredytowych, oddziały banków zagranicznych.
  • Zakłady ubezpieczeń i reasekuracji, ich główne oddziały i oddziały.
  • Oddziały zagranicznych firm inwestycyjnych.
  • Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe (SKOK-i).
  • Jednostki działające na podstawie przepisów o obrocie papierami wartościowymi, o świadczeniu usług finansowania społecznego dla przedsięwzięć gospodarczych oraz o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.
  • Jednostki, o których mowa w art. 2 ust. 2b ustawy o rachunkowości (m.in. emitenci papierów wartościowych dopuszczonych, dopuszczanych lub ubiegających się o dopuszczenie do obrotu na rynku regulowanym).
  • Jednostki działające na podstawie przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.
  • Krajowe instytucje płatnicze i instytucje pieniądza elektronicznego.
  • Spółki akcyjne, z wyjątkiem spółek będących na dzień bilansowy w organizacji.

Wszystkie wyżej wymienione podmioty są zobowiązane do poddania badaniu swoich sprawozdań finansowych niezależnie od osiąganych wyników finansowych czy wielkości zatrudnienia.

Kryteria wielkościowe dla pozostałych jednostek

Dla pozostałych jednostek, takich jak spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki jawne, partnerskie, komandytowe, cywilne oraz przedsiębiorstwa osób fizycznych, obowiązek badania sprawozdania finansowego za 2024 rok powstaje, jeśli w roku poprzedzającym (czyli w 2023 roku) spełniły co najmniej dwa z trzech poniższych warunków:

KryteriumWartość w PLN dla roku 2023
Średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etatyCo najmniej 50 osób
Suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowegoCo najmniej 10.870.000 zł
Przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowyCo najmniej 21.740.000 zł

Wartości te są obliczone na podstawie średniego kursu euro ogłoszonego przez NBP na dzień 29 grudnia 2023 r. (1 euro = 4,3480 zł). Należy pamiętać, że spełnienie co najmniej dwóch z tych trzech kryteriów w 2023 roku skutkuje obowiązkiem badania sprawozdania finansowego za 2024 rok.

Dodatkowe przypadki obowiązkowego badania

Oprócz wyżej wymienionych kryteriów, obowiązkowemu badaniu podlegają również:

  • Sprawozdania finansowe spółek przejmujących i spółek nowo zawiązanych, sporządzone za rok obrotowy, w którym nastąpiło połączenie.
  • Roczne sprawozdania finansowe jednostek sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości (MSR).
  • Roczne połączone sprawozdania finansowe funduszy inwestycyjnych z wydzielonymi subfunduszami oraz roczne sprawozdania jednostkowe subfunduszy.
  • Jednostki prowadzące księgi rachunkowe, które dla celów podatkowych wybrały bilansową metodę ustalania różnic kursowych.

Obowiązek badania sprawozdań finansowych organizacji pożytku publicznego (OPP)

Specyficzne regulacje dotyczą również organizacji pożytku publicznego. Na mocy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 13 listopada 2018 r., OPP, które nie podlegają badaniu na podstawie ustawy o rachunkowości, mogą być zobowiązane do badania, jeśli spełniają łącznie następujące warunki:

  1. Realizują zadania publiczne zlecone, jako powierzone do wykonywania lub do wspierania zadania publicznego.
  2. Otrzymały w roku obrotowym łączną kwotę dotacji na realizację zadań publicznych co najmniej 100.000 zł.
  3. Osiągnęły w roku obrotowym przychody w wysokości co najmniej 3.000.000 zł.

Obowiązek badania sprawozdań finansowych OPP dotyczy rocznych sprawozdań sporządzanych za rok obrotowy następujący po roku, w którym organizacja spełniła łącznie wszystkie wymienione warunki.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy spółka cywilna zawsze podlega badaniu sprawozdania finansowego?

Nie, spółka cywilna podlega badaniu sprawozdania finansowego tylko wtedy, gdy w roku poprzedzającym rok obrotowy, za który sporządzane jest sprawozdanie, spełniła co najmniej dwa z trzech kryteriów wielkościowych (zatrudnienie, aktywa, przychody).

Jak obliczyć średnioroczne zatrudnienie na potrzeby ustalenia obowiązku badania?

Średnioroczne zatrudnienie oblicza się w przeliczeniu na pełne etaty. Należy zsumować liczbę etatów w każdym miesiącu roku obrotowego i podzielić przez 12. Uwzględnia się pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, a nie uwzględnia się np. osób na umowach zlecenie.

Co się stanie, jeśli firma zobowiązana do badania nie podda sprawozdania finansowego badaniu?

Brak badania sprawozdania finansowego, gdy jest ono obowiązkowe, jest naruszeniem ustawy o rachunkowości. Może to skutkować sankcjami prawnymi i finansowymi, w tym grzywnami, a także utratą wiarygodności firmy w oczach kontrahentów i instytucji finansowych.

Czy badanie sprawozdania finansowego jest zawsze kosztem dla firmy?

Badanie sprawozdania finansowego wiąże się z kosztami, ale należy na nie patrzeć jako na inwestycję w wiarygodność i transparentność firmy. Badanie zwiększa zaufanie inwestorów, kredytodawców i kontrahentów, a także pomaga w identyfikacji potencjalnych obszarów do poprawy w systemie kontroli wewnętrznej i rachunkowości.

Podsumowanie

Zrozumienie kryteriów badania sprawozdań finansowych jest kluczowe dla zapewnienia zgodności z przepisami prawa i uniknięcia potencjalnych problemów. Każda jednostka powinna regularnie analizować swoją sytuację w kontekście obowiązujących przepisów, aby ustalić, czy podlega obowiązkowemu badaniu sprawozdania finansowego. W przypadku wątpliwości, warto skonsultować się z biegłym rewidentem lub doradcą księgowym, aby upewnić się, że wszystkie obowiązki są należycie spełnione.

Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Kryteria Badania Sprawozdań Finansowych w Polsce w 2024 r., możesz odwiedzić kategorię Audyt.

Go up