Jak księgować podatek dochodowy?

Prawidłowe księgowanie podatku dochodowego jest kluczowe dla zachowania przejrzystości finansowej i zgodności z przepisami prawa podatkowego. W Polsce, szczególnie dla spółek z o.o. i innych podmiotów prawnych, istnieje specyficzny sposób ewidencji zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych (pdop). Ten artykuł szczegółowo omawia, jak zaksięgować naliczenie podatku dochodowego krok po kroku, bazując na obowiązujących regulacjach.

Zasady ogólne księgowania podatku dochodowego

Podatek dochodowy od osób prawnych jest podatkiem rocznym, jednak w trakcie roku podatkowego, podatnicy są zobowiązani do wpłacania miesięcznych zaliczek. Oblicza się je jako różnicę między podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku a sumą zaliczek za poprzednie miesiące. Terminy płatności zaliczek miesięcznych upływają 20. dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni.

Ewidencja księgowa zaliczek na podatek dochodowy jest prowadzona na dwóch podstawowych kontach:

• Konto 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych" - jest to konto kosztowe, na którym ewidencjonuje się naliczone zaliczki na podatek dochodowy.
• Konto 22 "Rozrachunki publicznoprawne" (w analityce: Rozrachunki z urzędem skarbowym - pdop) - jest to konto rozrachunkowe, służące do ewidencji zobowiązań wobec urzędu skarbowego z tytułu podatku dochodowego.

Księgowanie miesięcznej zaliczki na podatek dochodowy

Miesięczną zaliczkę na podatek dochodowy księguje się w miesiącu, którego dotyczy. Zapis księgowy wygląda następująco:

Zapis ten oznacza, że koszt podatku dochodowego obciąża konto kosztowe (Konto 87), a jednocześnie powstaje zobowiązanie wobec urzędu skarbowego (Konto 22).

Księgowanie zapłaty zaliczki na podatek dochodowy

Zapłata zaliczki na podatek dochodowy jest księgowana w dacie dokonania płatności. Zapis księgowy jest następujący:

Ten zapis zmniejsza zobowiązanie wobec urzędu skarbowego (Konto 22) i jednocześnie zmniejsza stan środków na rachunku bieżącym (Konto 13-0).

Korekta zaliczek na podatek dochodowy w trakcie roku

W trakcie roku podatkowego może się zdarzyć, że zaliczka za dany miesiąc okaże się niższa od sumy zaliczek za poprzednie miesiące, lub nawet wystąpi strata i nie będzie zaliczki do zapłaty. W takim przypadku korekta zarachowanego podatku dochodowego w trakcie roku nie jest obowiązkowa. Jednakże, podatnik może podjąć decyzję o korygowaniu zapisów na koncie 87 i 22 do kwoty faktycznie należnej zaliczki.

Jeżeli podatnik zdecyduje się na korektę, to różnicę (nadwyżkę) między zapłaconą w ubiegłym miesiącu zaliczką a zaliczką należną za bieżący miesiąc ujmuje się zapisem:

Taki zapis zmniejsza koszt podatku dochodowego (Konto 87) i zmniejsza zobowiązanie (lub tworzy nadpłatę) wobec urzędu skarbowego (Konto 22).

Rozliczenie roczne podatku dochodowego i księgowanie

Na koniec roku obrotowego, saldo konta 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych" musi przedstawiać wartość faktycznego podatku zgodną z rocznym zeznaniem podatkowym (CIT-8). Należy uzgodnić saldo konta 87 z wyliczeniem w zeznaniu rocznym.

Jeżeli z zeznania rocznego wynika, że podatek należny za dany rok podatkowy różni się od kwoty podatku zarachowanego i zapłaconego w zaliczkach, konieczne jest dokonanie zapisów korygujących:

• Kwota zwiększająca podatek należny:

Nr	Opis operacji	Konto Wn	Konto Ma
1.	Zwiększenie podatku dochodowego na podstawie zeznania rocznego	Konto 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych"	Konto 22 "Rozrachunki publicznoprawne" (Rozrachunki z urzędem skarbowym - pdop)

• Kwota zmniejszająca podatek należny:

Nr	Opis operacji	Konto Wn	Konto Ma
1.	Zmniejszenie podatku dochodowego na podstawie zeznania rocznego	Konto 22 "Rozrachunki publicznoprawne" (Rozrachunki z urzędem skarbowym - pdop)	Konto 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych"

Przeksięgowanie podatku dochodowego na wynik finansowy

Na dzień bilansowy, wartość podatku z konta 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych" jest przeksięgowywana na wynik finansowy. Zapis księgowy jest następujący:

Zapis ten zamyka konto kosztowe podatku dochodowego (Konto 87) i przenosi jego wartość na konto wyniku finansowego (Konto 86), wpływając na ostateczny wynik finansowy przedsiębiorstwa.

Przykład księgowania zaliczki na podatek dochodowy

Spółka z o.o. ustaliła za sierpień 2017 roku zaliczkę na pdop w wysokości 7.450 zł. Zaliczka została wpłacona do urzędu skarbowego 18 września 2017 roku.

Dekretacja:

Podsumowanie

Księgowanie podatku dochodowego wymaga systematyczności i precyzji. Zrozumienie zasad ewidencji miesięcznych zaliczek, korekt i rozliczenia rocznego jest niezbędne dla prawidłowego prowadzenia ksiąg rachunkowych i uniknięcia potencjalnych problemów z organami podatkowymi. Pamiętaj, że konto 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych" odzwierciedla koszty podatkowe firmy, a konto 22 "Rozrachunki publicznoprawne" ewidencjonuje zobowiązania wobec urzędu skarbowego. Regularne monitorowanie i prawidłowe księgowanie tych pozycji jest kluczowe dla zapewnienia rzetelnego obrazu sytuacji finansowej przedsiębiorstwa.

FAQ - Najczęściej zadawane pytania

Czy korekta zaliczek na podatek dochodowy w trakcie roku jest obowiązkowa?

Nie, korekta zaliczek w trakcie roku nie jest obowiązkowa. Jednakże, podatnik ma prawo do korygowania zapisów, aby odzwierciedlały faktycznie należne zaliczki.

Jak często należy płacić zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych?

Zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych płaci się miesięcznie, w terminie do 20. dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni.

Co to jest konto 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych"?

Konto 87 jest kontem kosztowym, na którym ewidencjonuje się naliczone zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych oraz roczne rozliczenie podatku.

Co to jest konto 22 "Rozrachunki publicznoprawne"?

Konto 22 jest kontem rozrachunkowym, służącym do ewidencji zobowiązań wobec urzędu skarbowego z tytułu różnych podatków, w tym podatku dochodowego od osób prawnych. W analityce prowadzi się szczegółową ewidencję, np. "Rozrachunki z urzędem skarbowym - pdop".

Kiedy przeksięgowuje się podatek dochodowy na wynik finansowy?

Przeksięgowanie podatku dochodowego z konta 87 na konto 86 "Wynik finansowy" następuje na dzień bilansowy, czyli na koniec roku obrotowego.

Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Jak księgować podatek dochodowy?, możesz odwiedzić kategorię Księgowość.