07/07/2025
Początek nowego roku to czas rozliczeń podatkowych. Dla wielu z nas oznacza to konieczność wypełnienia deklaracji PIT i uregulowania zobowiązań wobec fiskusa. Jeśli jesteś członkiem związku zawodowego, mamy dla Ciebie dobrą wiadomość! Możesz skorzystać z ulgi podatkowej z tytułu opłaconych składek członkowskich. W 2024 roku limit odliczenia wzrósł do 840 zł. Sprawdź, jakie warunki musisz spełnić, aby obniżyć swój podatek.

Co to jest ulga dla członków związków zawodowych?
Ulga dla członków związków zawodowych to preferencja podatkowa, która pozwala na odliczenie od dochodu kwoty zapłaconych składek członkowskich. Została wprowadzona do polskiego systemu podatkowego w ramach tzw. „Polskiego Ładu” i obowiązuje od 2022 roku. Podstawą prawną jest art. 26 ust. 1 pkt 2c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof).
Celem ulgi jest wsparcie działalności związków zawodowych i docenienie ich roli w społeczeństwie. Umożliwienie członkom związków zawodowych obniżenia podatku dochodowego ma zachęcać do zrzeszania się i aktywnego uczestnictwa w życiu związkowym.
Kto może skorzystać z ulgi?
Z ulgi na związki zawodowe mogą skorzystać podatnicy, którzy rozliczają się na następujących formularzach podatkowych:
- PIT-28 – przeznaczony dla osób rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych,
- PIT-36 – dla osób rozliczających dochody na zasadach ogólnych (skala podatkowa), wykazujących przychody z różnych źródeł (w tym uzyskane bez pośrednictwa płatnika),
- PIT-37 – najpopularniejszy formularz PIT dla osób uzyskujących przychody wyłącznie za pośrednictwem płatnika (np. umowa o pracę, emerytura).
Ważne! Ulga nie przysługuje osobom prowadzącym działalność gospodarczą i rozliczającym się podatkiem liniowym (PIT-36L). Jednak, jeśli prowadzisz działalność opodatkowaną liniowo, ale jednocześnie jesteś zatrudniony na umowę o pracę, możesz skorzystać z ulgi w deklaracji PIT-37/36, w której wykazujesz dochody z umowy o pracę.
Warunki skorzystania z ulgi
Aby móc skorzystać z ulgi na związki zawodowe, należy spełnić kilka kluczowych warunków:
- Członkostwo w związku zawodowym: Musisz być członkiem związku zawodowego w momencie zapłaty składki. Ulga dotyczy składek członkowskich, a nie innych opłat na rzecz związku.
- Zapłacone składki: Odliczeniu podlegają wyłącznie składki zapłacone w danym roku podatkowym. Decydująca jest data dokonania przelewu lub wpłaty gotówki. Nie można odliczyć składek należnych, ale niezapłaconych, ani składek zapłaconych po 31 grudnia danego roku podatkowego.
- Legalnie działający związek zawodowy: Składki muszą być wpłacone na rzecz legalnie działającego związku zawodowego, zarejestrowanego w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) na podstawie ustawy o związkach zawodowych z 23 maja 1991 r. Branża związku nie ma znaczenia.
Ulga dotyczy zarówno składek na związki zawodowe zakładowe, jak i ponadzakładowe.
Limit ulgi w 2024 roku
Wysokość ulgi na związki zawodowe jest limitowana. W 2024 roku maksymalna kwota odliczenia wynosi 840 zł. Oznacza to, że nawet jeśli zapłaciłeś więcej składek, możesz odliczyć maksymalnie 840 zł. Limit ten jest wspólny dla wszystkich członków związków zawodowych, niezależnie od liczby związków, do których należą.
W poprzednich latach limity odliczenia były niższe. Warto sprawdzić aktualne przepisy podatkowe, aby upewnić się co do obowiązującego limitu w danym roku.
Jak udokumentować wpłatę składek?
Aby skorzystać z ulgi, musisz posiadać dowód wpłaty składek członkowskich. Sposób dokumentowania zależy od tego, jak opłacasz składki:
- Składki potrącane przez pracodawcę: Jeśli składki są potrącane z Twojego wynagrodzenia przez pracodawcę, informacja o wysokości potrąconych składek powinna znajdować się w formularzu PIT-11, który otrzymujesz od pracodawcy. W takim przypadku nie potrzebujesz dodatkowych dokumentów.
- Samodzielna wpłata składek: Jeśli sam regulujesz składki (np. przelewem, wpłatą w kasie związku), musisz posiadać dowód wpłaty. Może to być np. druk KP (kasa przyjmie) w przypadku wpłaty gotówkowej lub potwierdzenie przelewu bankowego.
Co powinien zawierać dowód wpłaty? Dokument potwierdzający wpłatę składek powinien zawierać:
- Dane identyfikujące członka związku: Imię i nazwisko,
- Datę wpłaty: Data ma kluczowe znaczenie, ponieważ decyduje o roku, w którym możesz dokonać odliczenia,
- Dane organizacji związkowej: Nazwa i dane identyfikacyjne związku, na rzecz którego dokonujesz wpłaty,
- Wysokość zapłaconej składki: Kwota wpłaconej składki.
Pamiętaj, aby przechowywać dowody wpłaty składek, ponieważ mogą być potrzebne w przypadku kontroli podatkowej.
Jak rozliczyć ulgę w PIT?
Aby rozliczyć ulgę na związki zawodowe, musisz wypełnić odpowiedni załącznik do deklaracji podatkowej – PIT-O (Informacja o odliczeniach od dochodu/przychodu i od podatku).
- Wypełnij załącznik PIT-O.
- W sekcji B. „Odliczenia od dochodu”, w wierszu 8. „Składki członkowskie zapłacone na rzecz związków zawodowych”, w kolumnie „Kwota wydatków”, wpisz sumę zapłaconych składek (maksymalnie do limitu 840 zł). W zależności od rodzaju deklaracji PIT (PIT-28, PIT-36, PIT-37) odpowiednie komórki to 37 lub 38.
- Dołącz PIT-O do swojego PIT-a (PIT-28, PIT-36 lub PIT-37).
- Złóż deklarację PIT w terminie.
Ważne! Pamiętaj o ogólnych zasadach dotyczących odliczeń podatkowych:
- Wydatki na składki związkowe nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w działalności gospodarczej.
- Wydatki nie mogą być odliczone podwójnie. Jeśli skorzystałeś z ulgi na dany wydatek w jednym PIT-cie, nie możesz go ponownie odliczyć w innym.
Najważniejsze informacje w pigułce
- Ulga na związki zawodowe pozwala na odliczenie od dochodu składek członkowskich.
- Maksymalny limit odliczenia w 2024 roku to 840 zł.
- Ulga przysługuje członkom legalnie działających związków zawodowych, rozliczającym się na PIT-28, PIT-36 lub PIT-37.
- Warunkiem skorzystania z ulgi jest zapłacenie składek w danym roku podatkowym.
- Dowodem wpłaty jest PIT-11 (jeśli składki potrąca pracodawca) lub dowód wpłaty (przy samodzielnej wpłacie).
- Ulgę rozlicza się w załączniku PIT-O, w wierszu 8.
Skorzystanie z ulgi na związki zawodowe to prosty sposób na obniżenie podatku dochodowego. Jeśli jesteś członkiem związku zawodowego, nie zapomnij o tej możliwości podczas rozliczenia PIT za 2023 rok!
Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Ulga podatkowa dla członków związków zawodowych - jak skorzystać?, możesz odwiedzić kategorię Rachunkowość.
