16/07/2025
W świecie finansów i księgowości, precyzja i dokładność są kluczowe. Jednym z dokumentów, który pomaga utrzymać porządek w rozliczeniach, jest nota obciążeniowa. Ale czym dokładnie jest ten dokument, gdzie i jak go prawidłowo zaksięgować? W tym artykule odpowiemy na te pytania, krok po kroku prowadząc Cię przez proces wystawiania i księgowania noty obciążeniowej, zarówno w kontekście sprzedaży, jak i zakupu, a także bezpośrednio w księgach rachunkowych.

Czym jest nota obciążeniowa?
Nota obciążeniowa, zwana również notą debetową, jest dokumentem księgowym wystawianym przez sprzedawcę na rzecz nabywcy. Wystawia się ją w sytuacjach, gdy należy zwiększyć kwotę należności od nabywcy, czyli obciążyć jego konto. Najczęściej stosuje się ją w przypadku:
- Pomyłek na fakturze sprzedaży – gdy faktura została wystawiona na zbyt niską kwotę.
- Dodatkowych kosztów – np. kosztów transportu, ubezpieczenia, czy odsetek za opóźnienie w płatności, które nie zostały uwzględnione na fakturze pierwotnej.
- Reklamacji ze strony sprzedawcy – gdy po sprzedaży okazuje się, że pierwotnie ustalona cena była zbyt niska.
- Korekty ilościowe in plus – gdy pierwotnie zafakturowano zbyt małą ilość towarów lub usług.
Nota obciążeniowa, w przeciwieństwie do faktury korygującej (noty korygującej), nie służy do korygowania błędów formalnych na fakturze, takich jak błędy w nazwie firmy, adresie, czy numerze NIP. Służy ona do korekt wartościowych, zwiększających należność.
Gdzie zaksięgować notę obciążeniową?
Sposób księgowania noty obciążeniowej zależy od tego, czy dotyczy ona sprzedaży, czy zakupu, oraz od stosowanego systemu księgowego. Poniżej przedstawiamy szczegółowe instrukcje, jak zaksięgować notę obciążeniową w popularnym systemie księgowym, rozróżniając księgowanie w zakładce sprzedaży, zakupu oraz bezpośrednio w księgach rachunkowych.
1. Księgowanie noty obciążeniowej w zakładce SPRZEDAŻ
Jeżeli nota obciążeniowa dotyczy sprzedaży i chcesz ją wprowadzić poprzez zakładkę sprzedaży w systemie księgowym, wykonaj następujące kroki:
- Przejdź do modułu "Sprzedaż i magazyn", a następnie do zakładki "sprzedaż".
- Kliknij zielony przycisk "dodaj fakturę". Pomimo nazwy przycisku, pozwala on na dodawanie różnych dokumentów sprzedaży, w tym not obciążeniowych.
- W formularzu nowego dokumentu sprzedaży, w polu "rodzaj dokumentu", rozwiń listę i wybierz opcję "nota obciążeniowa".
- Uzupełnij wszystkie wymagane pola formularza danymi dotyczącymi noty obciążeniowej. Należy wprowadzić dane kontrahenta, datę wystawienia noty, numer noty, opis powodu wystawienia noty oraz kwotę.
- Po wypełnieniu wszystkich pól, zatwierdź zmiany przyciskiem "Zapisz".
Dokument "nota obciążeniowa (NO)" zostanie dodany do listy dokumentów sprzedaży. Z poziomu listy dokumentów możesz edytować notę, pobrać ją w formacie PDF lub XML, wysłać e-mailem do klienta, a także wysłać przypomnienie o płatności.
Dodawanie płatności do noty obciążeniowej w sprzedaży
Aby zarejestrować płatność za notę obciążeniową w sprzedaży, postępuj zgodnie z poniższymi krokami:
- Na liście dokumentów sprzedaży, w kolumnie "ZAPŁACONO", znajdź ikonę złotych pieniędzy z zielonym plusem i kliknij ją.
- Wyświetli się okno dodawania płatności. Dane dotyczące płatności, takie jak data płatności, kwota i sposób zapłaty, zazwyczaj uzupełniają się automatycznie na podstawie danych z noty obciążeniowej. Sprawdź ich poprawność.
- Po sprawdzeniu i ewentualnym skorygowaniu danych płatności, zatwierdź je przyciskiem "Zapisz".
Płatność zostanie dodana i powiązana z daną notą obciążeniową, co pozwoli na prawidłowe monitorowanie należności.
2. Księgowanie noty obciążeniowej w zakładce ZAKUP
W przypadku, gdy nota obciążeniowa dotyczy zakupu i została wystawiona przez Twojego dostawcę, możesz ją wprowadzić do systemu poprzez zakładkę zakupu. W tym przypadku, aby móc powiązać notę z płatnością, należy wybrać rodzaj zakupu jako "inny wydatek":
- Przejdź do zakładki "zakup".
- Kliknij przycisk "dodaj fakturę".
- W oknie wyboru kategorii zakupu, wybierz rodzaj "inny wydatek".
- Uzupełnij formularz nowymi danymi. W polu "Uwagi" możesz dodać informację "nota obciążeniowa", co ułatwi identyfikację dokumentu w przyszłości.
- Zapisz dokument, klikając przycisk "Zapisz".
Nota obciążeniowa pojawi się na liście dokumentów zakupowych. Podobnie jak w przypadku sprzedaży, możesz ją edytować, księgować i przeglądać opcje za pomocą ikony "opcje".
Dodawanie płatności do noty obciążeniowej w zakupie
Proces dodawania płatności do noty obciążeniowej w zakupie jest analogiczny do tego w sprzedaży:
- W kolumnie "ZAPŁACONO", kliknij ikonę złotych pieniędzy z zielonym plusem.
- Sprawdź i ewentualnie uzupełnij dane płatności w wyświetlonym oknie.
- Zatwierdź płatność przyciskiem "Zapisz".
Płatność zostanie powiązana z notą obciążeniową, co jest istotne dla poprawnego rozliczania zobowiązań.
3. Bezpośrednie księgowanie noty obciążeniowej w module KSIĘGOWOŚĆ (KH)
Jeżeli chcesz zaksięgować notę obciążeniową bezpośrednio w księgach rachunkowych, pomijając zakładki sprzedaży i zakupu, możesz to zrobić w module "Księgowość - KH". Jest to szczególnie przydatne, gdy chcesz wprowadzić notę bezpośrednio do ksiąg, bez powiązania z dokumentami sprzedaży czy zakupu w systemie (np. dla starszych okresów).
- Przejdź do modułu "Księgowość > KH".
- Kliknij zielony przycisk "dodaj wpis księgowy".
- W formularzu nowego wpisu księgowego, w polu "rodzaj księgowania", wybierz opcję "polecenie księgowania".
- Uzupełnij wszystkie pola formularza. Należy wprowadzić datę operacji, numer dokumentu (np. numer noty obciążeniowej), opis operacji, konta księgowe (konto Wn i Ma) oraz kwotę.
- Zatwierdź wpis księgowy przyciskiem "Zapisz".
W tym przypadku, nota obciążeniowa zostanie zaksięgowana bezpośrednio w księgach rachunkowych, zgodnie z wprowadzonymi kontami księgowymi. Warto pamiętać, że w zależności od charakteru noty obciążeniowej (sprzedażowa czy zakupowa), konta księgowe będą różne. Dla noty obciążeniowej dotyczącej sprzedaży, typowe konta to: Wn – Rozrachunki z odbiorcami, Ma – Przychody ze sprzedaży (lub odpowiednie konto przychodowe). Dla noty obciążeniowej dotyczącej zakupu: Wn – Koszty (lub odpowiednie konto kosztowe), Ma – Rozrachunki z dostawcami.
Automatyczne księgowanie not obciążeniowych
Niektóre systemy księgowe oferują funkcję automatycznego księgowania dokumentów, w tym not obciążeniowych. Jeżeli w konfiguracji księgowości masz włączone automatyczne księgowanie, system może automatycznie zaksięgować notę obciążeniową po jej dodaniu w zakładce sprzedaży lub zakupu, na podstawie wcześniej zdefiniowanych szablonów księgowych. W takim przypadku, po dodaniu noty w zakładce sprzedaży lub zakupu, nie musisz już ręcznie księgować jej w module "Księgowość - KH". System zrobi to za Ciebie automatycznie.
Podsumowanie
Nota obciążeniowa jest ważnym dokumentem w księgowości, pozwalającym na korygowanie wartości sprzedaży i zakupu oraz uwzględnianie dodatkowych kosztów. Prawidłowe wystawienie i zaksięgowanie noty obciążeniowej jest kluczowe dla zachowania porządku i zgodności w księgach rachunkowych. W zależności od potrzeb i preferencji, możesz wybrać jedną z trzech opisanych metod księgowania: poprzez zakładkę sprzedaży, zakupu lub bezpośrednio w module księgowości. Pamiętaj o prawidłowym doborze kont księgowych oraz o rejestrowaniu płatności, aby Twoja księgowość była zawsze aktualna i precyzyjna.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
- Co to jest nota obciążeniowa?
- Nota obciążeniowa to dokument księgowy wystawiany przez sprzedawcę, który zwiększa kwotę należności od nabywcy. Stosuje się ją w przypadku pomyłek na fakturze, dodatkowych kosztów, reklamacji ze strony sprzedawcy, czy korekt ilościowych.
- Kiedy należy wystawić notę obciążeniową?
- Notę obciążeniową wystawia się, gdy po wystawieniu faktury sprzedaży pojawia się konieczność zwiększenia należności od klienta, na przykład z powodu niedoliczenia kosztów transportu, pomyłki w cenie, lub konieczności doliczenia odsetek.
- Czy nota obciążeniowa to to samo co faktura korygująca?
- Nie, nota obciążeniowa to nie to samo co faktura korygująca (nota korygująca). Faktura korygująca służy do korygowania błędów formalnych na fakturze, takich jak błędy w danych nabywcy lub sprzedawcy. Nota obciążeniowa koryguje wartościowo fakturę, zwiększając należność.
- Jak zaksięgować notę obciążeniową dotyczącą sprzedaży?
- Notę obciążeniową dotyczącą sprzedaży można zaksięgować na trzy sposoby: poprzez zakładkę sprzedaży w systemie księgowym, poprzez bezpośrednie wprowadzenie jako "inny wydatek" w zakładce zakupu (jeśli dotyczy kosztów sprzedaży), lub bezpośrednio w module księgowości (KH) jako polecenie księgowania, na konta: Wn – Rozrachunki z odbiorcami, Ma – Przychody ze sprzedaży.
- Jak zaksięgować notę obciążeniową dotyczącą zakupu?
- Notę obciążeniową dotyczącą zakupu należy zaksięgować jako "inny wydatek" w zakładce zakupu, lub bezpośrednio w module księgowości (KH) jako polecenie księgowania, na konta: Wn – Koszty, Ma – Rozrachunki z dostawcami.
Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Nota obciążeniowa: Gdzie i jak ją zaksięgować?, możesz odwiedzić kategorię Księgowość.
