Certyfikat dla biura rachunkowego: Konieczność czy opcja?

W Polsce, kwestia certyfikacji biur rachunkowych jest tematem żywej dyskusji. Jeszcze do 2014 roku, certyfikat Ministerstwa Finansów był wymogiem koniecznym do prowadzenia usług księgowych. Deregulacja zawodu księgowego, która nastąpiła kilka lat temu, zniosła ten obowiązek, czyniąc zawód księgowego zawodem zasadniczo wolnym. Obecnie, certyfikat można uzyskać dobrowolnie, a biura rachunkowe muszą posiadać jedynie ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej. Jednak, jak pokazuje badanie przeprowadzone przez firmę InFakt, głos środowiska księgowych jest w tej sprawie dość jednoznaczny – większość z nich opowiada się za powrotem do obowiązkowej certyfikacji.

Większość księgowych za obowiązkową certyfikacją

Z ankiety przeprowadzonej przez InFakt, w której wzięło udział 517 księgowych, wynika, że aż 75% respondentów uważa, że deregulacja zawodu w 2014 roku negatywnie wpłynęła na jakość usług księgowych. Co więcej, 77% ankietowanych jest przekonanych o konieczności wprowadzenia regulacji, które zobowiązywałyby do posiadania certyfikatu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe. Te wyniki rzucają nowe światło na debatę dotyczącą przyszłości zawodu księgowego w Polsce i wskazują na silne przekonanie w środowisku o potrzebie zmian.

Badanie ujawniło również, że praca księgowego wiąże się z dużym stresem i presją, na co wskazuje około połowa ankietowanych. Głównym źródłem stresu są ciągłe i dynamiczne zmiany w przepisach podatkowych. Aż 96% księgowych wskazuje na częste zmiany przepisów jako poważny problem, a 94% uważa te przepisy za niejasne i skomplikowane. Dodatkowym czynnikiem stresogennym są klienci, którzy często przekazują dokumenty księgowe w ostatniej chwili (93% wskazań). W tak dynamicznym i niepewnym otoczeniu, ciągłe podnoszenie kwalifikacji staje się nie tylko pożądane, ale wręcz niezbędne.

W kontekście konieczności ciągłego rozwoju zawodowego, większość ankietowanych (58%) uważa, że certyfikowany księgowy powinien regularnie potwierdzać swoje kompetencje poprzez uczestnictwo w kursach i szkoleniach. Jedynie niewielka grupa (14%) jest zdania, że certyfikat powinien być wydawany jednorazowo, bez konieczności okresowego odnawiania.

Argumenty za certyfikacją: ochrona klientów i jakość usług

Piotr Juszczyk, doradca podatkowy z InFakt, podkreśla, że uregulowanie zawodu księgowego jest uzasadnione i mogłoby przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa i ochrony interesu publicznego. Jego zdaniem, powrót do certyfikacji, która obowiązywała przed 2014 rokiem, jest krokiem w dobrym kierunku. Juszczyk sugeruje nawet rozszerzenie ograniczeń dla usługowego prowadzenia ksiąg na wszelką działalność usługową związaną z księgowością. Ważne jest jednak, aby zawód księgowego nie został uznany za zawód zaufania publicznego z własnym samorządem, co mogłoby wprowadzić dodatkowe komplikacje.

Małgorzata Tul, właścicielka biura rachunkowego w Opolu, zwraca uwagę na aspekt ochrony klientów. Podkreśla, że zwłaszcza mniejsze firmy często nie mają możliwości weryfikacji rzetelności i kompetencji biura rachunkowego, z którym decydują się współpracować. Certyfikat mógłby stanowić pewnego rodzaju gwarancję jakości i profesjonalizmu. Pani Tul, z własnego doświadczenia, relacjonuje sytuacje, w których przejmowała klientów po innych biurach rachunkowych i napotykała na liczne błędy w księgach, które mogły narazić klientów na poważne konsekwencje finansowe w przypadku kontroli skarbowej.

Stowarzyszenie Księgowych w Polsce popiera regulacje

Również Stowarzyszenie Księgowych w Polsce (SKwP) opowiada się za ponowną regulacją zawodu. Prezes SKwP, Jerzy Koniecki, uważa, że choć tworzenie samorządu zawodowego nie jest konieczne, to wprowadzenie pewnych wymogów jest niezbędne. Koniecki wymienia potrzebę określenia zasad etyki zawodowej, powołania sądów dyscyplinarnych oraz wprowadzenia obowiązku ustawicznego podnoszenia kwalifikacji. Proponuje również wprowadzenie okresu przejściowego (3-4 lata) na uzupełnienie kwalifikacji dla osób zainteresowanych oraz wydanie certyfikatów osobom z długoletnim doświadczeniem w prowadzeniu biur rachunkowych, na zasadzie ochrony praw nabytych.

Koniecki sugeruje, że certyfikaty nie powinny być przyznawane bezpośrednio przez Ministerstwo Finansów, ale przez 2-3 wyznaczone podmioty, które zapewnią weryfikację umiejętności kandydatów. Nie ukrywa, że SKwP, które od lat prowadzi szkolenia dla księgowych, mogłoby być jednym z takich podmiotów. Podobne uprawnienia mógłby posiadać również samorząd biegłych rewidentów.

Certyfikat a doświadczenie - czy licencja wystarczy?

Małgorzata Tul zauważa, że posiadanie certyfikatu, choć ważne, nie zawsze jest wystarczające, zwłaszcza w przypadku obsługi większych i bardziej złożonych przedsiębiorstw. Wskazuje, że w przypadku firm działających na skalę międzynarodową, prowadzących operacje importowe i eksportowe, czy działających w specjalnych strefach ekonomicznych, oprócz wiedzy teoretycznej i certyfikatu, kluczowe jest doświadczenie. Prowadzenie księgowości operacyjnej może być stosunkowo proste dla rzetelnych księgowych, ale sporządzenie bilansu firmy o złożonej strukturze i działalności wymaga wieloletniego doświadczenia i szerokiej wiedzy.

Co dalej z certyfikacją? Perspektywy zmian w przepisach

Ministerstwo Finansów zakończyło już prekonsultacje w sprawie ewentualnego powrotu do certyfikacji zawodu księgowego. Prace legislacyjne mogą rozpocząć się w najbliższych miesiącach. Nieoficjalne źródła wskazują, że przyspieszenie tych prac może być związane z sugestiami Komisji Europejskiej, która zaleca szersze uwzględnienie w polskim prawie przepisów dyrektyw dotyczących przeciwdziałania praniu pieniędzy. Wprowadzenie wymogów kwalifikacyjnych dla księgowych mogłoby być postrzegane jako element wzmocnienia walki z patologiami finansowymi.

Podsumowanie: Czy certyfikacja jest kluczowa dla przyszłości księgowości?

Dyskusja na temat obowiązkowej certyfikacji biur rachunkowych w Polsce jest nadal otwarta. Badanie InFakt i opinie ekspertów wskazują na silne poparcie środowiska księgowych dla powrotu do regulacji. Argumenty za certyfikacją koncentrują się na ochronie klientów, podniesieniu jakości usług księgowych oraz zwiększeniu bezpieczeństwa obrotu gospodarczego. Z drugiej strony, pojawiają się głosy, że samo posiadanie certyfikatu nie gwarantuje wysokiej jakości usług, a kluczowe jest również doświadczenie i ciągłe podnoszenie kwalifikacji. Przyszłość pokaże, czy Ministerstwo Finansów zdecyduje się na ponowne wprowadzenie obowiązkowej certyfikacji i w jakim kształcie te regulacje zostaną wprowadzone. Jedno jest pewne - debata o przyszłości zawodu księgowego i standardach usług księgowych jest niezwykle istotna dla stabilności i bezpieczeństwa polskiej gospodarki.

Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Certyfikat dla biura rachunkowego: Konieczność czy opcja?, możesz odwiedzić kategorię Księgowość.