23/11/2023
Audyt to proces oceny, który ma na celu sprawdzenie, czy określone wymagania są spełnione i będą nadal spełniane. Jest to niezależna i udokumentowana ocena, która dostarcza obiektywnych dowodów na temat systemów, procesów lub produktów. Zrozumienie, kto bierze udział w audycie i jakie są ich role, jest kluczowe dla skutecznego przeprowadzenia tego procesu.

Kluczowi uczestnicy procesu audytu
W procesie audytu wyróżniamy trzy główne strony: klienta, audytora i audytowanego. Każda z tych stron pełni specyficzne funkcje i ma określone obowiązki, które wspólnie wpływają na przebieg i wynik audytu.
1. Klient (Zleceniodawca Audytu)
Klient to organizacja, osoba lub komitet, który zleca i organizuje audyt. Klient inicjuje proces audytu, określając jego cel i zakres. W przypadku audytu wewnętrznego, klientem jest zazwyczaj wyższe kierownictwo organizacji, które zleca audyt w celu oceny efektywności kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem.
Obowiązki Klienta:
- Określenie celu i zakresu audytu: Klient definiuje, co audyt ma zbadać i jakie obszary organizacji ma objąć.
- Wybór audytora: Klient decyduje, kto przeprowadzi audyt. Może to być zespół audytu wewnętrznego lub zewnętrzna firma audytorska.
- Wyznaczenie kierownika zespołu audytowego: Klient, często we współpracy z menedżerem programu audytu, wyznacza osobę odpowiedzialną za prowadzenie audytu.
- Uczestnictwo w spotkaniach otwierających i zamykających: Klient bierze udział w kluczowych spotkaniach, aby upewnić się, że cele audytu są realizowane.
- Otrzymanie raportu z audytu: Klient otrzymuje oficjalny raport podsumowujący wyniki audytu.
- Planowanie budżetu audytu: Klient jest odpowiedzialny za alokację środków finansowych na przeprowadzenie audytu.
- Dystrybucja raportu: Klient decyduje o tym, komu zostanie udostępniony raport z audytu.
- Zapewnienie działań następczych: Klient nadzoruje wdrożenie działań naprawczych wynikających z audytu.
2. Audytor (Zespół Audytowy)
Audytor to osoba lub zespół osób, które planują i przeprowadzają audyt. Audytorzy muszą posiadać odpowiednie kwalifikacje, niezależność i obiektywizm, aby zapewnić wiarygodność i rzetelność procesu audytu.

Obowiązki Audytora:
- Działanie w zakresie kryteriów audytu: Audytorzy muszą przestrzegać zakresu i kryteriów audytu określonych przez klienta.
- Proaktywne przygotowanie do audytu: Audytorzy planują audyt, zbierają niezbędne dane i dokumenty przed rozpoczęciem audytu na miejscu.
- Bezstronne i obiektywne przeprowadzenie audytu: Audytorzy działają bezstronnie, unikając konfliktów interesów.
- Gromadzenie dowodów: Audytorzy zbierają dowody, aby ocenić zgodność audytowanego obszaru z ustalonymi standardami.
- Wypełnianie list kontrolnych: Jeśli to konieczne, audytorzy używają list kontrolnych do dokumentowania przebiegu audytu.
- Uczestnictwo w spotkaniach otwierających i zamykających: Audytorzy uczestniczą w spotkaniach, aby omówić plan audytu i przedstawić wstępne wnioski.
- Działanie pod kierownictwem audytora wiodącego: Audytorzy wykonują zadania zgodnie z planem i instrukcjami kierownika zespołu audytowego.
- Przygotowanie raportu z audytu: Audytorzy zbierają informacje i dowody potrzebne do sporządzenia formalnego raportu.
- Komunikowanie konfliktów interesów: W przypadku wystąpienia konfliktu interesów, audytor musi zgłosić to kierownikowi zespołu lub kierownictwu organizacji audytorskiej.
- Zachowanie poufności: Audytorzy muszą zachować poufność informacji uzyskanych w trakcie audytu.
3. Audytowany (Jednostka Poddawana Audytowi)
Audytowany to organizacja, dział, proces lub system, który jest poddawany audytowi. Audytowany powinien współpracować z zespołem audytowym, zapewniając dostęp do informacji i zasobów niezbędnych do przeprowadzenia audytu.
Obowiązki Audytowanego:
- Współpraca z zespołem audytowym: Audytowany powinien wspierać audytorów, dostarczając im wymagane informacje w sposób transparentny.
- Komunikacja zakresu audytu w organizacji: Audytowany powinien poinformować pracowników o zakresie audytu i jego celach.
- Zachowanie profesjonalizmu i etyki: Audytowany powinien postępować profesjonalnie i etycznie w trakcie audytu.
- Uczestnictwo w spotkaniach otwierających i zamykających: Przedstawiciele audytowanego uczestniczą w spotkaniach z audytorami.
- Zapewnienie prywatności i przestrzeni: Audytowany powinien zapewnić audytorom odpowiednie warunki pracy, w tym prywatność i dostęp do pomieszczeń.
- Udostępnienie autoryzacji dostępu: Audytowany powinien umożliwić audytorom dostęp do obszarów objętych zakresem audytu.
- Otrzymanie raportu z audytu i odpowiedź: Audytowany otrzymuje raport z audytu i powinien na niego odpowiedzieć.
- Podjęcie działań naprawczych: W przypadku stwierdzenia niezgodności, audytowany powinien podjąć działania naprawcze i zapobiegawcze.
Rola kierownika audytu
Kierownik audytu, często nazywany również menedżerem audytu, odgrywa kluczową rolę w procesie audytu. Jest odpowiedzialny za planowanie, organizowanie, nadzorowanie i kontrolowanie prac zespołu audytowego. Kierownik audytu musi posiadać szeroką wiedzę z zakresu audytu, rachunkowości, finansów i zarządzania ryzykiem.
Zakres obowiązków kierownika audytu:
- Zarządzanie zespołem audytowym: Kierownik audytu rekrutuje, szkoli i motywuje zespół audytorów. Deleguje zadania, monitoruje postępy prac i zapewnia wsparcie członkom zespołu.
- Planowanie audytów: Kierownik audytu opracowuje szczegółowe plany audytu, określając zakres, cele, metodologię i harmonogram audytu.
- Realizacja audytów: Kierownik audytu nadzoruje przebieg audytów, upewniając się, że są one przeprowadzane zgodnie z planem i standardami.
- Komunikacja z klientem i audytowanym: Kierownik audytu utrzymuje regularny kontakt z klientem i audytowanym, informując o postępach audytu i omawiając kluczowe ustalenia.
- Przygotowanie raportów z audytu: Kierownik audytu jest odpowiedzialny za przygotowanie jasnych, zwięzłych i rzetelnych raportów z audytu, zawierających wnioski i rekomendacje.
- Zapewnienie jakości audytu: Kierownik audytu dba o jakość przeprowadzanych audytów, wdrażając procedury kontroli jakości i monitorując ich przestrzeganie.
- Rozwój metodologii audytu: Kierownik audytu jest odpowiedzialny za rozwój i doskonalenie metodologii audytu, aby zapewnić jego efektywność i aktualność.
Branże zatrudniające kierowników audytu
Kierownicy audytu znajdują zatrudnienie w różnych branżach, jednak największe zapotrzebowanie na ich usługi występuje w sektorze usług księgowych, podatkowych i rachunkowo-płacowych. Inne branże, w których kierownicy audytu są poszukiwani, to:
- Zarządzanie firmami i przedsiębiorstwami
- Administracja samorządowa
- Usługi doradztwa w zakresie zarządzania, nauki i techniki
- Administracja rządowa
- Projektowanie systemów komputerowych i usługi pokrewne
Relacja między audytorem a zarządem
Efektywna relacja między audytorem wewnętrznym a zarządem jest kluczowa dla sukcesu funkcji audytu wewnętrznego. Audyt wewnętrzny, aby skutecznie realizować swoje cele, musi angażować się w dialog z szerokim gronem interesariuszy, w tym z zarządem. Budowanie zaufania i wzajemnego szacunku jest fundamentem tej relacji. Otwartość, uczciwość i integralność audytora są niezbędne do osiągnięcia tego celu.

Formy komunikacji między audytorem a zarządem:
- Nieformalne spotkania: Krótkie rozmowy przy kawie.
- Uczestnictwo w spotkaniach zespołów zarządzających: Audytorzy mogą uczestniczyć w spotkaniach zarządu, aby lepiej zrozumieć ich perspektywę.
- Spotkania twarzą w twarz: Regularne formalne spotkania w celu omówienia istotnych kwestii.
- Rozmowy telefoniczne: Szybka i elastyczna forma komunikacji.
- Aktualizacje e-mailowe: Regularne przesyłanie informacji o postępach audytu.
- Raporty z postępów: Formalne dokumenty przedstawiające status audytu.
- Formalne raportowanie: Oficjalne raporty z audytu przekazywane zarządowi.
Komitet audytu
Komitet audytu odgrywa istotną rolę w nadzorowaniu relacji między audytorem wewnętrznym a zarządem. Komitet audytu jest powoływany przez zarząd i raportuje do niego. Jego kluczowe zadania obejmują powoływanie audytorów, zatwierdzanie planów audytu, monitorowanie uzyskanych zapewnień oraz wdrażanie działań naprawczych przez zarząd. Komitet audytu ma zapewnić, że środowisko kontroli wewnętrznej działa w ramach akceptowalnego poziomu ryzyka określonego przez zarząd.
Kluczowe aspekty relacji Komitetu Audytu z Audytem Wewnętrznym:
- Karta Audytu Wewnętrznego: Komitet audytu omawia i zatwierdza kartę audytu wewnętrznego, która określa cel, zakres, odpowiedzialność i relacje audytu wewnętrznego.
- Planowanie Audytu: Komitet audytu jest zaangażowany w proces oceny potrzeb audytowych i zatwierdza roczny plan audytu.
- Raportowanie: Komitet audytu regularnie otrzymuje raporty z audytu, w tym roczną opinię szefa audytu wewnętrznego.
- Niezależność: Komitet audytu monitoruje niezależność audytu wewnętrznego i podejmuje działania w przypadku potencjalnych zagrożeń dla tej niezależności.
- Komunikacja: Szef audytu wewnętrznego regularnie uczestniczy w posiedzeniach komitetu audytu, nie tylko w punktach porządku obrad dotyczących audytu wewnętrznego, ale także w szerszych dyskusjach komitetu.
Podsumowanie
W procesie audytu uczestniczy szereg osób i jednostek, z których każda pełni istotną rolę. Klient inicjuje i zleca audyt, audytor przeprowadza niezależną ocenę, a audytowany poddawany jest ocenie. Efektywna współpraca między tymi stronami, wspierana przez profesjonalizm kierownika audytu i nadzór komitetu audytu, jest kluczowa dla osiągnięcia celów audytu i poprawy funkcjonowania organizacji. Zrozumienie ról i obowiązków każdego uczestnika audytu jest fundamentem skutecznego i wartościowego procesu audytowego.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Kto bierze udział w audycie? Kluczowe role i odpowiedzialności, możesz odwiedzić kategorię Audyt.
