22/01/2022
Polska, jako dynamicznie rozwijający się rynek w sercu Europy, przyciąga coraz więcej przedsiębiorców zagranicznych. Jedną z form obecności biznesowej w naszym kraju jest oddział spółki zagranicznej. Jest to popularne rozwiązanie dla firm, które chcą rozszerzyć swoją działalność na Polskę, zachowując jednocześnie ścisłe powiązanie z macierzystą strukturą. W tym artykule szczegółowo omówimy, czym jest oddział spółki zagranicznej w Polsce, jak go założyć, jakie są jego zalety i wady, oraz jakie obowiązki się z nim wiążą.

- Co to jest oddział spółki zagranicznej?
- Jak założyć oddział spółki zagranicznej w Polsce?
- Reprezentacja oddziału przedsiębiorcy zagranicznego
- Obowiązki oddziału spółki zagranicznej po rejestracji
- Firma (nazwa) oddziału
- Podsumowanie
- Oddział spółki zagranicznej w Polsce – najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Co to jest oddział spółki zagranicznej?
Oddział przedsiębiorcy zagranicznego, zgodnie z polskim prawem, jest wyodrębnioną organizacyjnie i majątkowo częścią przedsiębiorstwa zagranicznego, która prowadzi działalność gospodarczą poza siedzibą przedsiębiorcy macierzystego. Kluczowe jest zrozumienie, że oddział nie jest odrębnym podmiotem prawnym od spółki-matki. Stanowi on integralną część przedsiębiorstwa zagranicznego, a jego działalność jest traktowana jako działalność tego przedsiębiorstwa.
Oddział a spółka zależna – kluczowe różnice
Często oddział mylony jest ze spółką zależną (córką), np. spółką z ograniczoną odpowiedzialnością. Chociaż obie formy pozwalają na prowadzenie działalności w Polsce przez zagraniczne firmy, różnią się fundamentalnie w kilku aspektach:
| Kryterium | Oddział spółki zagranicznej | Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (spółka-córka) |
|---|---|---|
| Osobowość prawna | NIE – oddział nie posiada osobowości prawnej | TAK – spółka z o.o. jest odrębnym podmiotem prawnym |
| Wymagany udział notariusza przy rejestracji | NIE | TAK – umowa spółki z o.o. wymaga formy aktu notarialnego |
| Zakres prowadzonej działalności | Tożsamy z zakresem działalności spółki-matki | Dowolny w granicach prawnie dopuszczalnych (wynikający z umowy spółki) |
| Kapitał zakładowy (minimalny) | NIE DOTYCZY | 5000 PLN (minimalny kapitał zakładowy spółki z o.o.) |
| Majątek podmiotu | Część majątku spółki-matki | Odrębny od majątku spółki-matki |
| Firma (nazwa) | Oryginalna nazwa przedsiębiorcy zagranicznego wraz z przetłumaczoną na język polski formą prawną oraz dopiskiem: „oddział w Polsce”. | Dowolna, z oznaczeniem: „spółka z ograniczoną odpowiedzialnością” |
| Organy | BRAK – oddział nie posiada własnych organów. Reprezentowany jest przez reprezentanta oddziału. | Zarząd, Zgromadzenie Wspólników (zasadniczo fakultatywnie) – Rada Nadzorcza |
Jak założyć oddział spółki zagranicznej w Polsce?
Proces zakładania oddziału spółki zagranicznej w Polsce jest stosunkowo prosty, szczególnie dla przedsiębiorców z Unii Europejskiej. Przedsiębiorcy spoza UE mogą zakładać oddziały na zasadzie wzajemności, co oznacza, że możliwość ta zależy od umów międzynarodowych gwarantujących podobne prawa polskim przedsiębiorcom w danym kraju.
Kroki niezbędne do założenia oddziału:
- Podjęcie decyzji o utworzeniu oddziału – Właściwy organ spółki zagranicznej (np. zarząd, rada dyrektorów) musi podjąć formalną uchwałę o utworzeniu oddziału w Polsce.
- Przygotowanie dokumentacji – Należy zgromadzić niezbędne dokumenty spółki zagranicznej, takie jak:
- Uwierzytelniony odpis z rejestru handlowego kraju siedziby spółki-matki (aktualny na dzień składania wniosku).
- Umowa spółki, akt założycielski lub statut (jeśli spółka działa na podstawie takich dokumentów).
- Uchwała o utworzeniu oddziału.
- Dokument tożsamości osoby upoważnionej do reprezentowania oddziału w Polsce (reprezentanta oddziału).
- Adres siedziby oddziału w Polsce wraz z tytułem prawnym do lokalu (np. umowa najmu). Może to być również biuro wirtualne.
- Złożenie wniosku o wpis do KRS – Wniosek o wpis oddziału do Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) składa się elektronicznie za pośrednictwem Portalu Rejestrów Sądowych. Do wniosku należy dołączyć komplet wymaganych dokumentów.
- Wpis do KRS i ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym – Po pozytywnej weryfikacji wniosku, sąd rejestrowy dokonuje wpisu oddziału do KRS. Informacja o wpisie jest publikowana w Monitorze Sądowym i Gospodarczym (MSiG).
Wszystkie zagraniczne dokumenty muszą być przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego na język polski i uwierzytelnione (np. apostille lub legalizacja, w zależności od kraju pochodzenia dokumentu).
Uwaga! Działalność gospodarczą w ramach oddziału można rozpocząć dopiero po uzyskaniu wpisu do KRS.
Reprezentacja oddziału przedsiębiorcy zagranicznego
Przedsiębiorca zagraniczny, zakładając oddział w Polsce, jest zobowiązany do ustanowienia reprezentanta oddziału. Reprezentant ten jest osobą upoważnioną do działania w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy zagranicznego w zakresie działalności oddziału. Nie ma szczegółowych wymogów dotyczących osoby reprezentanta – nie musi to być obywatel polski, pracownik oddziału ani osoba posługująca się językiem polskim. Można ustanowić więcej niż jednego reprezentanta. Powołanie i odwołanie reprezentanta wymaga formy pisemnej i ujawnienia w KRS.
Obowiązki oddziału spółki zagranicznej po rejestracji
Po wpisie oddziału do KRS, należy dopełnić formalności związane z urzędem skarbowym:
- Zgłoszenie przedsiębiorcy zagranicznego do urzędu skarbowego – po zgłoszeniu, przedsiębiorca zagraniczny otrzymuje numer NIP.
- Zgłoszenie oddziału do urzędu skarbowego – jeśli oddział będzie zatrudniał pracowników, należy wystąpić o osobny NIP dla oddziału na potrzeby rozliczeń z tytułu składek ZUS i zaliczek na podatek dochodowy.
- Rejestracja jako płatnik VAT – jeśli działalność oddziału będzie opodatkowana VAT, przedsiębiorca zagraniczny musi zarejestrować się jako płatnik VAT w Polsce (rejestracji podlega przedsiębiorca zagraniczny, nie oddział).
Oddział spółki zagranicznej jest zobowiązany do prowadzenia księgowości w języku polskim i zgodnie z polskimi przepisami o rachunkowości. Jest również podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) od dochodów osiąganych w Polsce oraz płatnikiem VAT, jeśli wykonuje czynności opodatkowane tym podatkiem. W przypadku zatrudniania pracowników, oddział jest także płatnikiem składek na ubezpieczenia społeczne i zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.
Firma (nazwa) oddziału
Nazwa oddziału musi składać się z oryginalnej nazwy przedsiębiorcy zagranicznego, przetłumaczonej na język polski formy prawnej oraz dodatkowego oznaczenia „oddział w Polsce”. Przykładowo, jeśli zagraniczna firma nazywa się „International Business Company GmbH”, a jej forma prawna to GmbH (spółka z ograniczoną odpowiedzialnością), nazwa oddziału w Polsce może brzmieć: „International Business Company GmbH Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Oddział w Polsce”.
Podsumowanie
Założenie oddziału spółki zagranicznej w Polsce to atrakcyjna opcja dla firm, które chcą rozpocząć działalność na polskim rynku bez tworzenia odrębnej spółki. Jest to proces stosunkowo prosty i mniej kosztowny niż zakładanie spółki-córki. Należy jednak pamiętać, że oddział nie posiada osobowości prawnej i jest ściśle związany z przedsiębiorstwem macierzystym. Przed podjęciem decyzji o wyborze formy działalności w Polsce, warto dokładnie przeanalizować specyfikę swojego biznesu i skonsultować się z doradcą prawnym lub podatkowym.
Oddział spółki zagranicznej w Polsce – najczęściej zadawane pytania (FAQ)
- Czy oddział spółki zagranicznej ma osobowość prawną?
- Nie, oddział spółki zagranicznej nie posiada osobowości prawnej. Jest on częścią przedsiębiorstwa zagranicznego.
- Czy oddział spółki zagranicznej może zawierać umowy?
- Tak, oddział spółki zagranicznej może zawierać umowy w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy zagranicznego w zakresie swojej działalności.
- Kto odpowiada za zobowiązania oddziału spółki zagranicznej?
- Za zobowiązania oddziału odpowiada przedsiębiorca zagraniczny.
- Czy oddział spółki zagranicznej musi posiadać numer NIP?
- Tak, oddział spółki zagranicznej w Polsce, który prowadzi działalność, musi uzyskać numer NIP. Dodatkowy NIP jest wymagany, jeśli oddział zatrudnia pracowników.
- Czy oddział spółki zagranicznej jest podatnikiem CIT i VAT?
- Tak, oddział spółki zagranicznej jest podatnikiem CIT od dochodów osiąganych w Polsce oraz płatnikiem VAT, jeśli prowadzi działalność opodatkowaną VAT.
- Czy mogę założyć oddział spółki zagranicznej w Polsce, jeśli moja firma pochodzi spoza UE?
- Tak, jest to możliwe na zasadzie wzajemności, o ile umowy międzynarodowe to umożliwiają.
- Czy siedziba oddziału może być biurem wirtualnym?
- Tak, nie ma przeszkód prawnych, aby siedzibą oddziału było biuro wirtualne.
Jeśli chcesz poznać inne artykuły podobne do Oddział spółki zagranicznej w Polsce: przewodnik krok po kroku, możesz odwiedzić kategorię Rachunkowość.
